Tez yazım süreci, danışmanla aynı metin üzerinde defalarca gidip gelmeyi gerektirir. Düzeltmelerin e-postalarda madde madde yazıldığı ya da metnin içine renkli kalemle eklendiği durumlarda hangi değişikliğin yapıldığını takip etmek zorlaşır. Microsoft Word’ün “Değişiklikleri İzle” özelliği, bu süreci düzenli ve izlenebilir hâle getiren en pratik araçtır. Bu yazıda özelliğin nasıl açılacağını, açıklamaların nasıl kullanılacağını ve düzeltmelerin nasıl kabul ya da reddedileceğini anlatıyoruz.
Değişiklikleri İzle Nedir?
Değişiklikleri İzle, belgede yapılan her eklemeyi, silmeyi ve biçim değişikliğini kaydeden ve işaretleyen bir Word özelliğidir. Özellik açıkken yapılan değişiklikler metinde renkli olarak görünür; her değişikliğin kim tarafından ve ne zaman yapıldığı da kaydedilir. Belge sahibi daha sonra bu değişiklikleri tek tek ya da toplu olarak kabul edebilir veya reddedebilir.
Özellik özellikle şu durumlarda işe yarar:
- Danışmanın tez taslağı üzerinde düzeltme yapması,
- Redaksiyon ya da dil düzeltmesi hizmeti alırken yapılan değişikliklerin görülmesi,
- Ortak yazarlı makalelerde yazarların birbirinin düzeltmelerini izlemesi,
- Hakem yorumlarından sonra düzeltilmiş metinde değişikliklerin gösterilmesi.
Özellik Nasıl Açılır?
- Word’de üst menüden Gözden Geçir sekmesine geçin.
- Değişiklikleri İzle düğmesine tıklayın. Düğme vurgulandığında özellik açık demektir.
- Klavye kısayolu olarak Ctrl + Shift + E tuş birleşimini de kullanabilirsiniz.
Değişikliklerin kimin adıyla kaydedileceği, Word’deki kullanıcı adınıza bağlıdır. Danışmanınızla çalışırken düzeltmelerin doğru kişiye ait görünmesi için Dosya → Seçenekler → Genel bölümünden kullanıcı adınızı kontrol etmeniz faydalı olur.
Görünüm Seçenekleri
Gözden Geçir sekmesindeki görünüm menüsünde birkaç seçenek bulunur:
- Basit İşaretleme: Metin temiz görünür; değişiklik yapılan satırlar yalnızca kenardaki bir çizgiyle belirtilir.
- Tüm İşaretleme: Bütün eklemeler, silmeler ve biçim değişiklikleri renkli olarak görünür. Düzeltmeleri tek tek incelerken en kullanışlı görünüm budur.
- İşaretleme Yok: Değişiklikler kabul edilmiş gibi, metnin son hâli görünür. Değişiklikler silinmez, yalnızca gizlenir.
- Özgün: Metnin değişikliklerden önceki hâli görünür.
Sık yapılan bir hata, “İşaretleme Yok” görünümünde belgeyi temiz sanıp göndermektir. Değişiklikler kabul edilmediği sürece belgede kalır ve karşı taraf farklı bir görünümde açtığında tüm işaretlemeleri görür.
Açıklama (Yorum) Eklemek
Bir düzeltmenin gerekçesini belirtmek ya da danışmanınıza soru sormak için açıklama ekleyebilirsiniz:
- Açıklama eklemek istediğiniz metni seçin.
- Gözden Geçir → Yeni Açıklama yolunu izleyin.
- Açılan kutuya notunuzu yazın.
Danışmanınızın açıklamalarına yanıt verebilir, sorun çözüldüğünde açıklamayı çözüldü olarak işaretleyebilir ya da silebilirsiniz. Teslimden önce belgede açıklama kalmadığından emin olmak gerekir.
Değişiklikleri Kabul Etmek veya Reddetmek
- Belgenin başına gidin ve Gözden Geçir sekmesindeki Sonraki düğmesiyle ilk değişikliğe ilerleyin.
- Değişikliği uygun buluyorsanız Kabul Et, uygun bulmuyorsanız Reddet seçeneğine tıklayın.
- Bütün değişiklikleri birlikte kabul etmek için Kabul Et düğmesinin altındaki menüden Tüm Değişiklikleri Kabul Et seçeneğini kullanabilirsiniz.
Danışman düzeltmelerini toplu olarak kabul etmek zaman kazandırır; ancak her düzeltmeyi okumadan kabul etmek, metinde fark etmediğiniz anlam değişikliklerine yol açabilir. Özellikle dil düzeltmelerinde teknik terimlerin değiştirilip değiştirilmediğini kontrol etmek önemlidir.
İki Belgeyi Karşılaştırmak
Danışmanınız Değişiklikleri İzle özelliğini kullanmadan metni düzeltip göndermiş olabilir. Bu durumda Gözden Geçir → Karşılaştır özelliğiyle eski ve yeni sürümü karşılaştırabilirsiniz. Word, iki belge arasındaki farkları değişiklik izleme işaretleriyle gösteren üçüncü bir belge oluşturur.
Tez Sürecinde Pratik Öneriler
- Dosya adlarını düzenli tutun. Her yeni sürümü tarihle kaydetmek (örneğin “Tez_Bolum2_2026-10-10_danisman.docx”) hangi sürümün güncel olduğunu karıştırmanızı önler.
- Düzeltmeleri bölüm bölüm işleyin. Bütün tezin düzeltmelerini tek oturumda kabul etmeye çalışmak dikkatinizi dağıtır.
- Teslimden önce kontrol edin. Enstitüye teslim edilecek son sürümde kabul edilmemiş değişiklik ya da açıklama kalmamalıdır. Dosya → Bilgi → Sorunları Denetle → Belgeyi İncele yolu, belgede kalan açıklamaları ve izlenen değişiklikleri bulmanıza yardımcı olur.
- Biçim değişikliklerine dikkat edin. Yazı tipi ya da paragraf ayarlarında yapılan değişiklikler de izlenir. Bu, tez biçimini düzenlerken çok sayıda işaretleme oluşmasına yol açabilir.
Redaksiyon sürecinin genel ilkeleri için Redaksiyon Nedir? Redaksiyon Nasıl Yapılır? yazımıza, akademik metinlerde redaksiyonun kapsamı için de Akademik Redaksiyon Nedir? yazımıza göz atabilirsiniz.
Not: Menü adları Word’ün sürümüne ve dil ayarına göre küçük farklılıklar gösterebilir. Bu yazıdaki adlar Microsoft 365’in Türkçe arayüzü esas alınarak verilmiştir.